مشاوره  کودک به کودکان کمک میکند آنچه را که در ذهن، بدن و زندگی آنها می گذرد به گونه ای درک کنند که آنها درک می کنند.

مشاوره کودک چیست؟

مشاوره کودک نوعی درمان است که بر کودکان خردسال، نوجوانان و نوجوانان مبتلا به یک یا چند بیماری روانی تمرکز دارد. همچنین به جوانانی که تروما را تجربه کرده اند و/یا محیط خانه ناکارآمد یا استرس زا را تجربه می کنند کمک می کند.

بسیاری از مسائلی که این کودکان با آن مواجه هستند، از مسائلی است که بزرگسالان در زندگی روزمره خود با آن مواجه هستند. برخی از این مسائل رایج عبارتند از: اضطراب، افسردگی و اندوه. با این حال، هدف مشاوره کودک این است که مشکلات را به بخش‌های قابل کنترل تقسیم کند تا کودکان بتوانند بهتر آن‌ها را درک کنند و با آن کنار بیایند.

مشاوران کودک چه کسانی هستند؟

مشاوران کودک متخصصان سلامت روان هستند که بینش ارزشمندی را در مورد رشد اجتماعی و عاطفی و سلامت روان کودک شما ارائه می دهند. درک این نکته مهم است که بسیاری از اوقات “اشکال” در این مناطق ممکن است برای نزدیکترین افراد به کودک قابل مشاهده نباشد. اینجاست که مشاوران کودک وارد عمل می شوند.

این افراد دانش و تخصص لازم برای تشخیص، شناسایی، تعیین دقیق، ارزیابی، تشخیص و درمان طیف وسیعی از شرایط سلامت روان، مسائل سازگاری (طلاق، مدرسه جدید، قلدری، غم و اندوه و غیره) و ناراحتی روانی را دارند.

به طور خاص، مشاوران کودک، که گاهی اوقات به آنها کودک درمانگر و روانشناس کودک نیز گفته می شود (بسته به سطح تحصیلات و مجوز)، آموزش دیده اند تا “در ذهن کودکان وارد شوند” تا بتوانند به آنها کمک کنند تا آنچه را که وجود دارد درک کنند. در ذهن، بدن و زندگی آنها جریان دارد.

 

 

 

مشاوره کودک ونوجوان

مشاوره کودک و نوجوان

مسلما دریافت مشاوره کودک یا مشاوره نوجوان، یکی از مهم ترین مسائلی است که خانواده ها در مورد فرزند خود باید به آن توجه داشته باشند. کودکان و نوجوانان در سن حساسی هستند! آنها هر کاری را می توانند انجام دهند و در طی این فرآیند، شخصیت خود را به طور کامل شکل می دهند. در صورتی که شما به خوبی مشاوره ها و اطلاعات لازم را به آنها ندهید، مشکلات مختلفی برای فرزندتان در آینده به وجود می آید. از همین رو، شما باید به دنبال تیم های مشاوره کودک و نوجوان باشید. چرا که این امر، یک امر به شدت مهم و حساس به حساب می آید. در صورتی که شما به اطلاعات بیشتر نیاز دارید، ادامه مقاله امروز ما را از دست ندهید.

مشاوره نوجوان

همانطور که گفتیم، مشاوره نوجوان می تواند یک فرآیند مهم باشد که همه خانواده ها باید به آن توجه فوق العاده ویژه ای داشته باشند. نوجوانی به بازه زمانی میان کودکی و جوانی گفته می شود. این کلمه از دو قسمت نو به معنای جدید و جوان به معنای خود جوان تشکیل شده است. پس ما می توانیم نوجوان را جوان تازه تعریف کنیم. در این دوره، تغییرات فیزیکی و هورمونی خیلی زیادی در بدن نوجوان ها به وجود می آید.

آنها آینده و شخصیت خود را بر اساس ویژگی های اجتماعی و خصوصی خود شکل می دهند. برخی از نوجوان ها در میان مردم محبوب بوده و نمره های بالایی دارند. در عین حال برخی ها می توانند نمره های پایین تری داشته باشند و در سایر مباحث موفق تر به حساب بیایند. نوجوان ها همواره به دنبال جستجوی استعداد و علاقه های خود هستند.

تیم های تحقیقاتی زیادی بر روی اهداف مشاوره نوجوان تحقیق کرده اند و به نتایج جالبی رسیده اند. مطالعاتی که در زمینه های مربوط به روانشناسی کودکان و نوجوانان صورت گرفته است، نشان داده که سه رشد تغییری اصلی در این بازه زمانی در بدن انسان ها رخ می دهد. از جمله این سه رشد اصلی می توان به افزایش رفتار جنسی، حرکت به سمت وابستگی به خانواده و بالا رفتن میزان خطر پذیری اشاره کرد. هر کدام از این تغییر ها، بر روی رفتار نوجوان یک سری تاثیرات خاص می گذارد.

یک نوجوان بهنجار، چه ویژگی هایی دارد؟

در دنیای روان شناسی، مبحثی وجود دارد با نام نوجوان بهنجار. این مبحث، می تواند رفتار یک نوجوان در دوره تازه زندگی خود را مشخص کند. این مبحث در دنیای مشاوره کودک و نوجوان تاثیرات خیلی زیادی خواهد گذاشت. میزان انطباق روان شناختی یک نوجوان در این دوره از زندگی خود، مفهوم هنجار را تشکیل می دهد. تقریبا 80 درصد افراد می تواند یک دوره نوجوانی بهنجار داشته باشند. آنها از نظر تغییرات جسمی، شناختی، هورمونی و هیجانی کاملا انعطاف پذیر هستند. ولی، در 20 درصد نوجوانان، این اتفاق رخ نمی دهد. در عوض، آنها به سراغ مواد، بیزاری از خود، اختلالات عاطفی و سایر مشکلات روانی می روند. این امر، باید در ابتدای کار اصلاح شود.

تیم مشاوره کودک و نوجوان فراز، می تواند همه خدمات مربوط به دریافت مشاوره را به شما ارائه دهند. مرکز فراز، یکی از موفق ترین و معتبر ترین مراکزی است که شما می توانید از آن استفاده کنید. مسلما ارائه خدمات مربوط به مشاوره کودک و نوجوان کار راحتی نیست! شما باید متغیر ها، عوامل و فاکتور های زیادی را مد نظر قرار دهید. در نتیجه، شما حتما باید برای فرزندان دلبند خود از بهترین تیم های مشاوره ای فعال در ایران همچون مرکز مشاوره فراز استفاده کنید. شما می توانید از خدمات متخصصان حوزه خانواده یعنی دکتر زارع، دکتر خدادادی، دکتر ایدلخانی و … استفاده نمایید.

بهنجار بودن یک نوجوان چه نتایجی خواهد داشت؟

طبق نظر افرادی که در مرکز مشاوره خانواده فعالیت می کنند، سازگاری یک نوجوان و بهنجار بودن او، به وضعیت روانی قبل از نوجوانی هم ربط دارد. کودک هایی که در سنین پایین تر دچار مشکلات روانشناختی می باشند، ممکن است که در 20 درصد نوجوانان نابهنجار قرار گیرند. از همین نظر، استفاده از یک مرکز مشاوره کودک و نوجوان، می تواند بازدهی فوق العاده ای برای شما داشته باشد. نوجوان هایی که با اختلال های روانی مختلف دست و پنجه نرم می کنند، می توانند در معرض خطرات زیادی باشند. از جمله این خطرات می توان به بیزاری از خانواده و جنگ دائمی با خانواده اشاره کرد. البته که اکثر نوجوان ها می توانند دچار ناراحتی های خاص شوند ولی آنها عملکرد تحصیلی خوب دارند.

در دنیای مشاوره کودک و نوجوان، فردی که رفتار بهنجار دارد معمولا از زندگی خود راضی بوده و ارتباط او با همسن و سال های خود مناسب است. البته که تغییرات دوره نوجوانی را نیز نباید دست کم گرفت! مسلما گذشته و وضعیت روانی در کودکی یک عامل مهم است که برای مشاوره نوجوان باید به آن توجه شود ولی، آمادگی برای تغییرات مسئله مهم دیگری است.

در دوران نوجوانی چه تغییراتی در بدن رخ می دهد؟

همانطور که گفتیم، در دوران نوجوانی دو تغییر اساسی در بدن به وجود می آید. از نظر فعالان مشاوره کودک و نوجوان، این تغییرات در دو دسته جسمی و شناختی یا روانی طبقه بندی می شوند. بلوغ جسمی باعث می شود تا از نظر فیزیکی درون بدن نوجوان اتفاق های خاصی بیفتد. طبق نظر متخصصان مشاوره نوجوان، در این دوره فرد قابلیت تولید مثل را دریافت کرده و جهش های جنسی و جسمی زیادی می کند. از جمله این جهش ها می توان به افزایش قد و بیشتر شدن طول بدن اشاره کرد. در بدن یک نوجوان شما به صورت مستقیم می توانید این تغییر را مشاهده کنید.

تغییرات یا بلوغ شناختی، می تواند مربوط به مغز باشد. شما آن را مشاهده نمی کنید. در این تغییرات، توانایی های ذهنی فرد بیشتر خواهد شد و قدرت ذهنی هم افزایش پیدا می کند. شخصیت اصلی نوجوان در این مرحله شکل می گیرد. فردی که تازه به بلوغ رسیده است، ذهن بازی داشته و می تواند برای آینده خود تصمیم های مهمی بگیرد. در صورتی که شما هم به دنبال یک مرکز یا موسسه معتبر فعال در زمینه ارائه خدمات مشاوره کودک و نوجوان هستید، استفاده از تیم مرکز مشاوره فراز می تواند گزینه خوبی برای شما باشد. شما می توانید هم اکنون با کارشناس های حرفه ای ما تماس بگیرید.

مشاوره کودک

شما با دلایل مختلفی می توانید از مشاوره کودک استفاده نمایید. ممکن است که کودک شما پرخاشگر باشد و یا اینکه علائم خاصی را از خود تحت موقعیت ها و شرایط مختلف بروز دهد. از جمله اهداف مشاوره کودک می توان به تربیت کودک برای بروز رفتار صحیح اشاره کرد. ولی حال این سوال به وجود می آید که مشاوره کودک تحت چه شرایطی و با استفاده از چه ابزار هایی باید صورت گیرد؟

مسلما هنگامی که دو فرد با هم تصمیم میگیرند تا بچه دار شوند، مسئولیت بزرگ و سنگینی را قبول کرده اند. این مسئولیت می تواند بار فکری و هزینه های سنگینی را بر روی دوش دو طرف قرار دهد. تربیت به معنای تعلیم است. هنگامی که شما کودک خود را تربیت می کنید، یعنی به او می آموزید که چگونه باید رفتار کند. این مسئله خیلی مهم است. چرا که کودکان می توانند والدین خود را به عنوان الگو انتخاب کنند. مسلما تربیت یک کودک، وظیفه ای نیست که شما بتوانید آن را در طی یک روز انجام دهید. شما باید زمان زیادی را صرف صحبت کردن با کودکتان داشته باشید تا مشکل خاصی برای شما به وجود نیاید.

طبق تحقیقاتی که در زمینه ازدواج توسط افراد متخصص در زمینه مشاوره کودک و نوجوان انجام شده است، روانشناس ها به این نتیجه رسیده اند که سبک تربیت فرزند چهار نوع اصلی دارد.

  • فرزند پروری مستبدانه: این روش تربیتی باعث می شود تا کودکان از همان بچگی قوانین سختگیرانه ای داشته باشند و رابطه احساسی زیادی با کودک خود نداشته باشند.
  • فرزند پروری طردی: مسلما طرد شدن مسئله بدی است. در این روش، بزرگسالان در زندگی کودک دخالتی نمی کنند.
  • فرزند پروری سهلی: این روش یعنی والدین سختی زیادی نشان نمی دهند.
  • مقتدرانه: این روش شامل ترکیب احساس و قانون است.

کودکان با چه مشکلات روانی مواجه می شوند؟

یکی از اقدام مشاوره کودک، درست کردن رفتار کودک و بچه می باشد. این کار نسبتا سخت است. ولی، قبل از پرداخت به این موضوع بیایید با هم مشکلاتی که بچه ها در کودکی ایجاد می کنند را بررسی کنیم. جویدن ناخن یکی از عادات بد و از روی استرس است که همه ما چه بزرگ و چه کوچک حداقل یک بار آن را انجام داده ایم. این روش خالی کردن احساسات عصبی از نظر متخصصین مشاوره کودک و نوجوان رایج ترین روش در میان بچه ها به حساب می آید. به طوری که اکثر افراد از آن استفاده می کنند. ولی، راه های متنوعی برای جلوگیری از این راه وجود دارد. شما می توانید خیلی منطقی با کودک صحبت کنید و برای او جایزه تعیین کنید.

مکیدن انگشت دیگر مسئله مهمی است که شما باید به آن توجه داشته باشید. بیشتر کودکان در دوره مهمی از زندگی شان برای اینکه استرس خود را کاهش دهند، انگشت خود را مک می زنند. این عادت یکی از رایج ترین عادت های عصبی به حساب می آید. مشاوره کودک باعث می شود تا این عادت به طور کامل کاهش پیدا کند و یا اینکه از بین برود.

 مرکز مشاوره فراز، یکی از معدود مراکزی است که در زمینه ارائه خدمات مربوط به مشاوره کودک فعالیت می کند. همه خدمات ارائه شده در مرکز مشاوره فراز توسط تیم فنی و کارشناسی متخصص ما صورت می گیرد. از جمله پرسنل زحمتکش مرکز مشاوره فراز می توان به دکتر ایدلخانی، دکتر صلاحیان و خانم تبریزی اشاره کرد. شما می توانید هم اکنون با تیم کارشناسی و پشتیبانی ما تماس بگیرید و اطلاعات بیشتر را دریافت کنید.

کودک لجباز به چه کودکی گفته می شود؟

دیگر همه ما با مبحث لجبازی در مشاوره کودک و نوجوان آشنا هستیم. این مبحث می تواند اهمیت خیلی زیادی داشته باشد. در صورتی که فرزند شما یک سری رفتار های خاص را طی شش ماه از خود نشان دهد، لجباز است. این رفتار ها توسط بهترین مشاوران فعال در زمینه مشاوره کودک و نوجوان تشخیص داده شده اند. کودکان لجباز می توانند در امور مختلف، مشکلات خیلی زیادی ایجاد کنند. از جمله این امور می توان به بازی کردن با دیگر کودکان و درس و مدرسه اشاره کرد. مسلما در خانه هم مشکلات خیلی زیادی را برای والدین ایجاد می نمایند.

از جمله رفتار هایی که می تواند نشان دهنده لجبازی یک کودک باشد، می توان به قهر کردن، دعوای زیاد، بهانه تراشی، مسخره کردن والدین و خرابکاری های بیش از حد اشاره کرد. در صورتی که فرزند شما فقط چند مورد را داشته باشد، با مشکل لجبازی مواجه است و در سریع ترین زمان ممکن باید آن را آرام کنید. این امر مسلما کار یک فرد عادی نیست. تنبیه و آسیب زدن به کودک، فقط وضعیت را بدتر کرده و لجبازی را بیشتر می کند. پس هیچگاه از تنبیه های فیزیکی برای از بین بردن عادات بد کودک خود استفاده نکنید. در عوض، شما می توانید از مشاوره خانواده و مشاوره کودک استفاده کنید تا رفتار بچه شما به طور کامل اصلاح شود.

تعریف اختلال های بالینی در مشاوره کودک

یکی از مسائلی که مشاوران کودک با آن مواجه می شوند اختلال های بالینی می باشد. اختلال های بالینی می توانند انواع مختلفی داشته باشند و به نحو های مختلفی هم بروز پیدا کنند. بیش فعالی، شاید یکی از مهم ترین علائم اختلال های بالینی به حساب بیاید. 7 تا 9 درصد کودکان فعال در ایران، بیش فعال هستند. این بیش فعالی می تواند دلایل مختلفی داشته باشد. از جمله این دلایل می توان به کم توجهی و فشار و استرس زیاد اشاره کرد. البته، شما می توانید  از راه های مختلفی بیش فعالی را تشخیص دهید. بیش فعالی فقط مربوط به موقعیت های خاص و جنب و جوش کودک نیست. کودکان بیش فعال میدان توجه کوتاهی داشته و حواس پرت هستند. آنها خیلی راحت و سریع وارد رویا شده و دنیا را از یک چشم دیگر میبینند. خوشبختانه مشاوره کودک می تواند باعث شود تا این عامل به طور کامل تنظیم شود.

 

مشاوره کودک

مشاوره کودک

مشاوره کودک نوعی از خدمات روانشناسی است که کودکان و نوجوانان را در بر می گیرد. مشاوران در مسیر تربیت فرزند به والدین آموزش های لازم را ارائه می دهند تا در جهت ارتقای سلامت روان کودکان و نوجوانان حرکت کنند. در جلسات مشاوره کودک و نوجوان درمانگر سعی می کند که کودک هیجاناتش را ابراز کند و این کار معمولا توسط بازی کردن امکان پذیر می باشد. به وسیله بازی و یا کارهای هنری مثل نقاشی کشیدن که کودکان احساس کودک راحتی بیشتری میکنند و آنچه که مشاور در مورد نوع رفتار و ابراز هیجان آموزش می دهد را بیشتر بیاموزند.

بسیاری از والدین فکر می‌کنند نحوه‌ی تربیت فرزندشان درست بوده و نیازی به روانشناس و مشاوره کودک ندارند بلکه به تنهایی می تونند از پس مشکلات خود و فرزندانشان بر آیند. اگرچه والدین در برخی مسائل بر اساس تجربه و مطالعه عملکرد مناسبی برای تربیت فرزند داشته باشند اما گاهی اوقات در سنین پایین مسائلی برای فرزندان به وجود می آید که نیازمند مراقبت های تخصصی تر خواهد بود. با فراز مشاور در این بخش همراه باشید تا با اهمیت و ضرورت مشاوره کودک آشنا شوید.

مشاوره کودک چیست؟

مشاوره کودک نوعی از خدمات روانشناختی است که توسط روانشناسان کودک ارائه می‌شود. در جلسات مشاوره درمانگر کودک را تشویق می‌کند تا احــساسات خود را ابراز نماید. روند مشاوره می‌تواند در جریان یک بازی اتفاق بیفتد. استفاده از بازی یا کارهای هنری کمک می‌کند که کودکان احساس راحتی بیشتری کنند. در نتیجه آنچه که مشاور در مورد نوع رفتار و ابراز هیجان آموزش می‌دهد را بیشتر بیاموزند.

اهداف مشاوره کودک 

هدف از مشاوره کودک، این است که به کوکان و نوجوانان کمک کنیم تا با به شیوه بهتری با احساساتشان سازگار شوند. مشکلات خود را درک کنند، مهارت‌های مقابله‌ای لازم را پرورش دهند و با مــهارت کنترل احساسات در نهایت بتوانند بهترین تصمیم‌ها را بگیرند. جلسات مشاوره کودک تنها به کودکان اختصاص ندارد. ممکن است درمانگر ابتدا تلاش کند تا والدین را آگاه سازد و با آمــوزش پدر و مادر، روش‌های تربیتی مناسب را به آن‌ها بیاموزد.

چه زمانی مشاوره کودک دریافت کنم؟

مدت زمانی که باید احساسات و رفتارهای نگران کننده فرزندتان یا علائمش را در نظر بگیرید. همچنین به سن کودک و مشکلی که فکر می‌کنید وجود دارد، بستگی دارد.

مشکلات رفتاری

اگر رفتار فرزندتان به بروز مشکلاتی مزمن در مدرسه دامن زده است یا زندگی خانوادگی‌تان را مختل کرده است، بهتر است از مشاور کمک بگیرید. رفتارهای خطرناک، انفجاری یا مخرب می‌تواند در اثر اضطراب، تروما و ناامیدی ناشی از مشکلات یادگیری تشخیص داده نشده ایجاد شده باشد.

وقتی علت اصلی رفتار کودک تشخیص داده شود، می توان با بهره‌گیری از درمان‌های مناسب به کودک یاد داد که کنترل رفتارش را به دست بگیرد. کودکی که والدین یا آموزگارانش نمی‌توانند او را کنترل کنند، به کمک مشاور نیاز دارد. رفتارهای غیرقابل کنترل این مدل از کودکان به سلامت و رفاه کل خانواده آسیب می‌زند.

برای برطرف کردن مشکلات رفتاری باید از متخصص سلامت روانی مشاوره بگیرید که توانایی تشخیص و درمان اختلال‌های رفتاری را داشته باشد. می‌توانید از روانشناس رفتاری متخصص در مشکلات کودکان و نوجوانان، روانپزشک اطفال یا مددکار اجتماعی متخصص در زمینه درمان جوانان و نوجوانان مشاوره بگیرید.

مشکلات هیجانی

اگر مدتی طولانی است که فرزندتان به شدت مضطرب، ناراحت یا تحریک‌پذیر است و این مشکلات توانایی کودک را برای انجام دادن فعالیت‌های متناسب با سنش مختل کرده است، بهتر است از مشاور کمک بگیرید. کودکی که دائماً با اضطراب یا افسردگی شدید دست و پنجه نرم می‌کند، فقط رنج نمی‌کشد. بلکه بخش مهمی از دوران کودکی خود را نیز از دست می‌دهد. بنابراین بهتر است هر چه سریع‌تر به او کمک کنید، قبل از آن که او از هم‌سن وسالانش در رشد اجتماعی و تحصیلی عقب بیفتد.

زود عصبی شدن(درمان زود عصبانی شدن و از کوره در رفتن)

به علاوه درمان زودهنگام از آن رو مهم است که هر چه کودک مدت طولانی‌تری با مشکلاتی مانند اضطراب زندگی کند. احتمال این که چنین مشکلاتی تاثیراتی نامطلوب بر رفتارش بگذارد، بیشتر می‌شود. کودک خردسالی که نمی‌تواند جدا از والدینش بخوابد، در دوران مدرسه به کودکی تبدیل می‌شود که نمی‌تواند به اردو یا خانه دوستانش برود. کودکی که از ترسی شدید در عذاب است، به نوجوانی تبدیل می‌شود. این نوجوان که زندگی اجتماعی و هویتش حول پرهیز از عامل‌های تحریک کننده اضطراب شکل می‌گیرد.

کودکان از چه سنی می توانند از خدمات مشاوره استفاده کنند؟

تــربیت کودک از همان لحظه تولد آغاز می‌شود. ممکن است حتی والدین در برخورد با نوزاد خود نیز با چالش‌های زیادی رو به رو شوند. از این رو روانشناسان کودک می توانند از همان لحظه تولد به شما کمک کنند که بهترین سبک فرزندپروری را در پیش بگیرید. از نیازهای رشدی فرزندتان آگاه شوید و به سلامت روان او کمک کنید. به همین خاطر در سنین بسیار پایین درست است که کودکان نمی‌توانند خود از خدمات مشاوره بهره بگیرند. اما والدین با شرکت در جلسات می‌توانند به آن‌ها کمک کنند.

توصیه نهایی در مورد مشاوره کودک و روش های تربیت فرزندان

خبر خوب برای والدین این است که حتی اگر فرزندان شما بعضی از عادات بد را آموخته باشند، هنوز هم برای تربیت صحیح دیر نیست. شما می‌توانید با یادگیری اصول کنترل احساسات خود و شناخت کامل روانـشناسی کودک و متدهای صحیح تربیتی، فرزندانتان را برای شکوفایی در اجتماع و زندگی آینده تربیت کنید. تجربه ما در این زمینه نشان داده که کلید موفقیت در تربیت کودک، تــغییر رفتار والدین می‌باشد. کافی است صبر وحوصله داشته باشید و راهکارهای تربیتی کودک را به درستی بیاموزید و این مسئله را جدی بگیرید.

خدمات فراز مشاور در زمینه مشاوره کودک

شاید برای شما به عنوان یک والد، پذیرش این موضوع که کودک­تان دچار مساله شده باشد، بسیار سخت باشد. انتظار داشتید همیشه زندگی کودکتان سرشار از آرامش و بدون مشکل باشد. حتی ممکن است به خودتان برچسب بزنید که والد خوبی برای کودک­تان نبوده‌­اید. اما همانطور که در این مقاله گفته شد، وجود مشکل را نمی­‌توانیم انکار کنیم و باید برای حل آن قدم برداریم. تا ضمن پیشگیری از بدتر شدن مشکلات، به کودک کمک کنید تا حال و آینده بهتری داشته باشد. شما می­‌توانید با دریافت مشاوره از خدمات تلفنی و آنلاین فراز مشاور بهره­‌مند شوید.

در این مقاله سعی کردیم تا شما عزیزان را با مفهوم مشاوره کودک آشنا کنیم. این نوع مشاوره از رایج‌­ترین انواع مشاوره است. زمان­‌هایی که یک کودک به مشاوره نیاز پیدا می­‌کند؛ ممکن است دلایل مختلفی داشته باشد. از جمله این دلایل، بدرفتاری‌­های کودک، پرخاشگری، انزوا طلبی او، مشکلات تحصیلی، اختلال یادگیری، استرس، تعویض مدرسه یا محل زندگی و.. باشد. از جمله راه‌­های درمانی که در روند مشاوره کودک به کار می‌­رود، بازی درمانی و قصه درمانی است. بازی و قصه زیان کودک است. با این مدل درمان، می‌­توان شناسایی مطلوبی از وضعیت روانی به دست آورد. در صورتی که طی مدت زمانی فرزند خود را زیر نظر گرفتید و متوجه مشکلات هیجانی، رفتاری و تحصیلی در او شدید، پیشنهاد می­‌شود حتما از مشاوره کودک بهره‌­مند شوید. از دست دادن زمان در برطرف کردن مشکلات کودک، منجر به خسارات مادی و معنوی جبران ناپذیری برای شما و کودک­تان می‌­شود.

شما درصورت نیاز به خدمات مشاوره کودک می توانید از مشاوران متخصص و مجرب مرکز مشاوره فراز به صورت حضوری، تلفنی و یا تماس تصویری مشاوره دریافت کنید. برای گرفتن وقت و هماهنگی با شماره تلفن همراه  09371178718   و یا شماره های تلفن 02122640332 و 02188672553 تماس بگیرید.

 

 

 

بیش فعالی در کودکان

بیش فعالی در کودکان و راههای درمان روانشناختی آن

بیش فعالی در کودکان چگونه ظاهر میشود؟ آیا شما هم نگران ابتلای فرزند خود به بیش فعالی- نقص توجه (ADHD) هستید؟ خب، گاهی اوقات پیش می آید که کودکان در انجام تکالیفشان تنبلی کنند، در کلاس به جای گوش دادن به معلم، در حال خیال پردازی باشند، بدون فکر عمل کنند یا سر میز شام بی تابی کنند. اما بی توجهی، رفتارهای تکانشی و بیش فعالی که از نشانه های بیش فعالی- نقص توجه یا (ADHD) هستند، دقیقا علایم ذکر شده در بالا را دارند که از آنها گاهی اوقات به عنوان اختلال نقص توجه یا (ADD) نیز یاد میشود.

بیش فعالی چگونه ایجاد می شود؟

بیش فعالی در کودکان - مرکز مشاوره فراز

بیش فعالی-کمبود توجه (ADHD) در اثر اختلال در تکامل عصبی ایجاد میشود که معمولا در اوایل دوران کودکی و قبل از هفت سالگی ظاهر میشود. ADHD مهار پاسخهای خودجوش (یهویی) را برای کودکان دشوار میکند، پاسخهایی که میتواند بازگو کننده حرکت، گفتار و توجه آنها باشد. همه ما کودکانی را دیده ایم که نمی‌توانند آرام بنشینند، به نظر میرسد هرگز گوش نمی‌دهند، کسانیکه از دستورالعملها پیروی نمیکنند، مهم نیست که چقدر واضح آنها را ارائه می دهید، یا کسانی که نظرات نامناسب را در زمانهای نامناسب بیان می کنند. گاهی اوقات به این کودکان برچسب مشکل ساز می زنند یا به دلیل تنبلی و بی انضباطی مورد انتقاد قرار می گیرند. در حالیکه ، ممکن است آنها مبتلا به ADHD باشند.

در دپارتمان تخصصی مشاوره کودک و نوجوان در مرکز مشاوره فراز، شما میتوانید با مشاوره گرفتن از متخصصان این حوزه، کمکهای مورد نیاز خود را از نحوه تشخیص علایم و نشانه های بیش فعالی- نقص توجه دریافت کنید.

آیا رفتار کودک طبیعی است یا مشکوک به ADHD است؟

تمایز بین ADHD و رفتار عادی کودک میتواند کمی دشوار باشد. اگر فقط چند علامت را مشاهده کردید، یا علایم فقط در برخی شرایط ظاهر شد، احتمالا ADHD نیست. از سوی دیگر، اگر کودک شما تعدادی از علایم و نشانه‌های ADHDرا نشان میدهد که در همه موقعیتها مثل، خانه، مدرسه و در بازی وجود دارد، وقت آن است که نگاه دقیقتری به موضوع داشته باشید.

کنار آمدن و درک یک کودک مبتلا به ADHD دشوار و فرسایشی است، اما شما در جایگاه والد، میتوانید از طریق دپارتمان مشاوره کودک و نوجوان در مرکز مشاوره فراز و با مشاوران کودک و نوجوان این مرکز، خانمها سحر افراز و شهنوش قسیمی علایم را مهار و بر استرسهای روزانه خود غلبه کنید و در نهایت آرامش بیشتری را فضای خانواده ایجاد کنید.

افراد بیش فعال چگونه به نظر می رسند؟

بسیاری از افراد وقتی به بیش فعالی- نقص توجه فکر میکنند، کودکی خارج از کنترل را در حال حرکت دائمی تصور میکنند که از دیوارها بالا می رود و همه چیز را به هم میریزد. اما واقعیت چیز دیگری است.

بعضی از کودکان بیش فعال هستند، در حالیکه بعضی دیگر ساکت می نشینند و به افق های دورتر خیره میشوند. برخی تمرکز بیش از حد روی یک کار دارند و در انتقال آن به کار دیگر مشکل دارند. برخی دیگر فقط کمی بی توجه هستند، اما بیش از حد تکانشی و بی نظم هستند.

علایم و نشانه‌ های این بیماری، به این بستگی دارد که کدام ویژگی در کودک بیشتر برجسته است. کودکان مبتلا به ADHD ممکن است:

  • سر به هوا باشند، اما بیش فعال یا تکانشی نباشند.
  • بیش فعال و تکانشی باشند، اما بی توجه و سر به هوا نباشند.
  • داشتن هر سه خصوصیت بی توجهی، بیش فعالی و تکانشی شایع ترین شکل ADHD است.

کودکانی که از سه علامت فوق، فقط فاکتور بی توجهی را دارند، از آنجا که مخرب (ویرانگر) نیستند، اغلب نادیده گرفته میشوند. در حالیکه، بی توجهی میتواند عواقب بدی داشته باشد : قرار گرفتن در آب گرم با والدینشان، سرپیچی از قوانین و دستورالعملهای مدرسه و معلمان، داشتن عملکرد ضعیف در مدرسه و یا درگیری با همکلاسیهای خودشان بخاطر عدم رعایت قوانین بازی.

علایم و نشانه های بی توجهی از ADHD:

نشانه های بیش فعالی در کودکان

اینطور نیست که کودکان مبتلا به ADHD نتوانند تمرکز کنند، وقتی آنها کارهایی را انجام میدهند که از آنها لذت میبرند یا در مورد موضوعاتی که به آنها علاقه مند هستند می شنوند، برای تمرکز و ادامه کار مشکلی ندارند. اما زمانیکه کار تکراری یا خسته کننده است، آنها به سرعت قطع توجه و سکوت میکنند.

ماندن و ادامه مسیر، یکی دیگر از مشکلات رایج در این بیماران است. کودکان مبتلا به ADHD اغلب بدون اتمام کاری از یک شاخه به شاخه دیگر می پرند، یا از مراحل ضروری در راه صرف نظر می کنند.

سازماندهی تکالیف مدرسه و زمانبندی آنها برای آنها سخت تر از اکثر کودکان است. کودکان مبتلا به ADHD همچنین در صورت وقوع اتفاقاتی در اطرافشان در تمرکز مشکل دارند. آنها معمولا به یک محیط آرام و ساکت نیاز دارند تا متمرکز بمانند.

علایم بی توجهی در کودکان:

فرزند شما ممکن است:

  • در تمرکز کردن مشکل داشته باشند، قبل از اینکه یک کار کامل شود به راحتی حواسشان پرت یا حوصله آنها سر میرود
  • به نظر می رسد وقتی با او صحبت میکنیم گوش نمیدهد.
  • در به خاطر سپردن مطالب و پیروی از دستورالعملها مشکل دارند. به جزئیات توجه نمی کنند یا اشتباهاتی از سر بی دقتی انجام دهند.
  • در سازماندهی، برنامه ریزی برای کارهای آینده و به پایان رساندن پروژه ها مشکل دارند.
  • مکررا تکالیف، کتابها، اسباب ‌بازیها یا اشیا دیگر را گم می‌کنند یا در جای اشتباهی قرار میدهند.

علایم و نشانه های بیش فعالی از ADHD:

علایم بیش فعالی در کودکان

واضح ترین علامت ADHD بیش فعالی است. در حالیکه بسیاری از کودکان در حالت طبیعی شیطنت میکنند، کودکانی که علایم بیش فعالی- نقص توجه دارند همیشه در حال فعالیت هستند. آنها ممکن است سعی کنند چندین کار را همزمان انجام دهند و از یک فعالیت به فعالیت دیگر بپرند. حتی در زمانهایی که مجبورند آرام بنشینند، ممکن است برایشان بسیار سخت باشد و مدام پاهایشان را بهم می زنند و یا پاهایشان می لرزد.

علایم بیش فعالی در کودکان:

بیش فعالی در کودکان به شکلهای زیر نمود پیدا میکنند:

  • آرام و قرار نداشته باشند و غرولند کنند.
  • فرزندان شما ممکن است با آرام نشستن در یکجا یا بازی آرام مشکل داشته باشند.
  • به طور مدام در حرکت هستند، اغلب در حال دویدن یا بالا رفتن از جاهای خطرناک هستند.
  • زیاد حرف میزنند.
  • خلق و خوی تند یا “زود جوشی” دارند.

علایم و نشانه های تکانشی از ADHD

تکانشگری کودکان مبتلا به ADHD می تواند مشکلاتی در خودکنترلی ایجاد کند. از آنجایی که آنها کمتر از سایر کودکان خودشان را سانسور می‌کنند، مکالمات را قطع می‌کنند، به فضای دیگران هجوم می‌آورند، در کلاس سوالات نامربوط می‌پرسند، بدون فکر صحبت میکنند و سوالات بیش از حد شخصی می‌پرسند. پیروی از دستورالعملهایی مانند “صبور باشید” و “فقط کمی صبر کنید” برای کودکان مبتلا به ADHD دو برابر سخت تر از سایر کودکان است.

کودکانی که علایم و نشانه‌های تکانشی ADHD دارند نیز معمولا بد خلق و بیش از حد احساساتی هستند. در نتیجه، دیگران ممکن است کودک را بی ادب، وحشی یا نیازمند بدانند.

علایم تکانشگری در کودکان

فرزند شما ممکن است :

  • حدس زدن، به جای وقت گذاشتن برای حل یک مشکل، نسنجیده جواب دادن به سوالات بدون منتظر ماندن برای پاسخ به سوال یا شنیدن کل سوال.
  • دخالت در مکالمات یا بازیهای دیگران.
  • قطع کردن صحبتهای دیگران، گفتن چیزهای اشتباه در زمان نامناسب
  • قادر به کنترل احساساتی که باعث طغیان خشم یا عصبانیت می شود، نیستند.

کمک به کودک مبتلا به ADHD

چه علایم نقص توجه، بیش فعالی و تکانشگری کودک شما ناشی از ADHD باشد، چه نباشد، اگر درمان نشود میتواند مشکل ساز شود.کودکانی که نمیتوانند تمرکز کنند و خود را کنترل کنند، ممکن است در مدرسه دچار مشکل شوند و به سختی با دیگران کنار بیایند یا دوست پیدا کنند. این سرخوردگیها و مشکلات میتواند منجر به کاهش عزت نفس و همچنین تشنج و استرس برای کل خانواده شود.

اما درمان میتواند تفاوت قابل ملاحظه ای در علایم کودک شما ایجاد کند. با حمایت مناسب، فرزند شما می تواند در مسیر موفقیت در همه زمینه های زندگی قرار گیرد.

اگر کودک شما با علایمی مانند ADHD دست و پنجه نرم میکند، منتظر کمک حرفه ای نباشید. شما می توانید علایم بیش فعالی، نقص توجه و تکانشگری فرزندتان را بدون تشخیص اختلال نقص توجه درمان کنید. گزینه‌هایی که میتوانید با آن شروع کنید شامل قرار دادن فرزندتان در پروسه درمان، اجرای برنامه غذایی و ورزش بهتر و اصلاح محیط خانه برای به حداقل رساندن حواس ‌پرتی‌ فرد مبتلا است.

اگر تشخیص ADHD را دریافت کردید، سپس میتوانید با پزشک، درمانگر و مدرسه فرزندتان برای ایجاد یک برنامه درمانی شخصی که نیازهای خاص او را برآورده می کند، همکاری کنید. دپارتمان تخصصی مشاوره کودک و نوجوان در مرکز مشاوره فراز، با به کارگیری مشاوران با تجربه، برای درمان موثر ADHD در دوران کودکی که شامل رفتار درمانی، آموزش والدین، حمایت اجتماعی و کمک در مدرسه است، شما را یاری خواهد داد. البته ممکن است از دارو نیز استفاده شود. با این حال، هرگز نباید تنها درمان اختلال نقص توجه مد نظر شما باشد.

پرخاشگری کودکان | بررسی علل پرخاشگری در کودکان

پرخاشگری در کودکان یکی از پدیده های شایعی است که شاید تا حدودی نتیجه تغییرات گسترده ای باشد که در محیط تربیتی کودک و محیطی که کودک در آن رشد و پرورش می یابد است. از یک سو بخشی از پرخاشگری های کودکان معلول دوره های رشدی گوناگونی است که پشت سر می گذارند اما از سوی دیگر بخش عمده ای از این گونه رفتارها نیاز به توجه دارند، باید علل پرخاشگری کودکان مورد بررسی قرار بگیرد زیرا ممکن است رفتار های ناهنجار دیگری را با خود همراه کند.

پرخاشگری چیست؟

ابتدا با رفتار پرخاشگرانه آشنا شویم. این رفتار نتیجه احساس خشمی است که افراد تجربه می کنند. اما همه کسانی که تجربه این احساس را دارند رفتار پرخاشجویانه از خود نشان نمی دهند. زیرا این رفتار به دلیل ماهیت تهاجمی که دارد و ممکن است به خود فرد و یا دیگران آسیب بزند مورد پذیرش جامعه نمی باشد. به همین دلیل با افزایش سن و یادگیری های گوناگون افراد می آموزند که خشم خود را کنترل کنند و رفتارهای مخرب نداشته باشند.

اما با این وجود رفتارهای پرخاشگرانه همواره در سنین مختلف ممکن است که از کودک سر بزند که دلایل گوناگونی دارد اما وقتی فراوانی این رفتار زیاد می شود برای والدین نگران کننده است زیرا معمولا این کودکان تبدیل به افراد مشکل آفرین می شوند به خاطر همان ماهیت تهاجمی و مخرب نمود بیرونی احساس خشم. کودکان پرخاشگر معمولاً ناسازگار هستند در میان همسالان و در محیط های آموزشی مانند مدرسه دردسر های زیادی به وجود می آورند که گاهی اوقات ممکن است جبران ناپذیر باشد؛ مانند آسیب رساندن به دیگران. تا جایی که در کانون های اصلاح و تربیت نیز بخش اعظمی از کودکان و نوجوانان را همین قشر پرخاشگر تشکیل می دهند.

پس این رفتار باید به شدت مورد توجه والدین قرار گیرد و والدین با نحوه برخورد با کودکان خود آشنا باشند، با دوره های رشدی فرزندان خود آشنا باشند تا بتوانند بهتر دلیل رفتارهای گوناگون فرزندان خود را درک کنند. دوره های آموزشی گوناگونی در این زمینه با عنوان مهارت های فرزندپروری برگزار می شود. اما در کنار همه اینها والدین می توانند این آموزش ها را به صورت تخصصی تر از یک مشاور کودک دریافت کنند. یکی از خدمات مرکز مشاوره فراز در زمیه کودک و نوجوان می باشد که خیلی برای والدین مفید فایده است.

انواع پرخاشگری:

آشنایی با انواع پرخاشگری از این جهت مورد اهمیت است که باید برای درمان این اختلال رفتاری بدانیم که نوع بروز خشم کودک چگونه است تا بتوانیم واکنشی متناسب با آن داشته باشیم. خشونت و پرخاشگری را می توان به دو دسته کلی تقسیم کرد. پرخاشگری خصمانه و پرخاشگری وسیله ای یا ابزاری. خصمانه به این معنی می باشد که هدف کودک آسیب رساندن به اشیاء یا افراد است که معمولاً به قصد انتقام روی می دهد مانند زمانی که کودک دوستش را کتک می زند زیرا عروسکش را برداشته و یا اینکه یکی از ظروف خانه را پرت می کند چون توسط مادر تنبیه شده و حالا در پی انتقام است. و وسیله ای یا ابزاری به این معنی است که کودک به واسطه رفتارش قصد دارد به چیزی دست یابد برای مثال برای پس گرفتن عروسک خود از دوستش و یا اینکه قصد دارد از چیزی فرار کند مانند فرار از تنبیه والدین.

علل پرخاشگری کودکان:

در این مقاله قصد داریم علل پرخاشگری کودکان را مورد بررسی قرار دهیم تا بتوانیم به کمک برطرف کردن بخش عمده ای از علل این رفتار نرخ وقوع آن را کاهش دهیم. پرخاشگری علل گوناگونی دارد که یکی از آنها دوره های رشدی گوناگون است. یعنی کودک در هر دوره از رشد خودش دارای ویژگی های خلقی می باشد که یکی از آنها نحوه بروز خشم خودش است. برخی از علت های رفتارهای خشمگینانه عبارتند از:

  • ناکامی: فروید جزو اولین نظریه پردازهایی است که به مقوله خشم پرداخته است ومعتقد است احساس خشم در پی ناکامی است که در انسان به وجود می آید. مانند از دست دادن یک رتبه ی شغلی خوب در محل کار. برای کودکان نیز به همین شکل است مانند از دست دادن پول تو جیبی، یا از دست دادن یک اسباب بازی و یا حتی تغییر محل زندگی یا مدرسه که باعث از دست دادن دوستان و همسالان کودک می شود. رفتار والدین در این مواقع باید کاملاً حمایتگرانه باشد و کودک را درک کنند و در یک شرایط کاملاً آرام و به دور از استرس با کودک درباره اتفاق هایی که افتاده است صحبت کنند. و اگر راه به جایی نبردند _زیرا در برخی موارد برخی اتفاقات کودک را به شدت آزرده می کند- بهتر است از یک مشاور کودک کمک بگیرند.
  • مشاهده و الگوپذیری: در اکثر موارد الگو گیری کودکان در نوع بروز خشم می باشد مثلاً اگر کودکی ببیند که پدرش هنگام عصبانیت مشتش را به دیوار می کوبد ممکن است او هم در هنگام عصبانیت همین کار را انجام دهد. اما از آنجایی که پرخاشگری نیز نمود بیرونی احساس خشم است کودکان می آموزند که خشونت به خرج دهند. مشت به دیوار بکوبند، اشیاء را پرتاب کنند، دیگران را کتک بزنند. دراین صورت ادامه دار شدن این رفتار ها می تواند تبدیل به یک الگوی رفتاری شود و کودک تبدیل به یک فرد بزهکار یا دارای اختلال شخصیت ضد اجتماعی شود.
  • بیش فعالی و یا اختلال بی اعتنایی مقابله ای: یکی از نشانه های این اختلالات رفتار تهاجمی می باشد به خصوص اختلال بی اعتنایی مقابله ای که کودک در مقابل برآورده نشدن خواسته هایش واکنش های خشونت آمیزی از خود نشان می دهد. در این موارد باید حتما با یک مشاور کودک مشورت کرد و عجولانه به برچسب زنی به کودک اقدام نکرد.
  • اضطراب و افسردگی: کودکان وقتی دچار بیماری و یا اختلالی می شوند رفتارهایی متفاوت با رفتار بزرگسالان نشان می دهند. مثلا در مورد دو اختلال افسردگی و اضطراب یکی از واکنش های شایع کودکان رفتار های پرخاشگرانه است. زیرا مانند بزرگسالان نمی توانند در مورد احساسات و هیحانات خود صحبت کنند پس گاهی اوقات واقعا لازم است که از یک متخصص کمک بگیریم.
  • تولد فرزند تازه: معمولاً این رفتارها در فرزندان اول خانواده بیشتر به چشم می خورد. کودکی تا قبل متولد شدن خواهر و یا برادرش مرکز توجه والدین و اطرافیان بود حالا جایگاه خاص، ویژه و چه بسا از نگاه خود مقدسش را از دست داده است و همه اینها می توانند علل رفتارهای خشونت آمیز کودک باشند در برخی موارد ممکن است به شدت به فرزند تازه متولد شده حسادت کنند و رفتارهای خطرناکی از آنها سر بزند. مانند کتک زدن فرزند تازه، لگد کردن دست و پا، معدوم کردن وسایلی مانند شیشه شیر و شیوه های دیگری که معمولا به هم شبیه هستند.
  • عوارض مصرف دارو: گاهی اوقات برخی از داروها با فعل و انفعالات شیمیایی که در مغز ایجاد می کنند باعث تغییر رفتار کودک می شوند. لازم است که والدین نسبت به تغییر رفتار های ناگهانی فرزندان خود مخصوصاً دورانی که در حال مصرف داروی خاصی هستند هوشیار باشند و پزشک کودکشان را در جریان آن بگذارند.

کودکان به رغم تشابهات رفتاری که با یکدیگر دارند هرکدام دنیای متفاوتی داشته و گاهی اوقات رفتارهایی نشان می دهند و در برابر رویداد های گوناگون واکنش هایی نشان می دهند که شبیه یکدیگر نیست. به همین دلیل بررسی کامل و تخصصی علل پرخاشگری کودکان بهتر است که توسط یه متخصص کودک انجام شود زیرا از ابزار های دقیق و گوناگونی برای بررسی کامل این موضوع استفاده می کنند.

 

 

نگارنده: آمنه کشاورز کارشناس ارشد مشاوره

چاقی کودکان و نوجوانان | روش های مقابله با چاقی و اضافه وزن

یکی از معضلات دنیای امروز اضافه وزن و چاقی کودکان و نوجوانان است. این موضوع اثرات نامطلوبی بر جنبه های گوناگون زندگی کودکان و نوجوانان میگذارد و آنان را مستعد ابتلا به بیماری های متعددی میکند. طبق تحقیقات، تغییر در رژیم غذایی و فعالیت بدنی منظم کلید های اصلی مقابله با چاقی هستند اما بر نقش محیط و اهمیت ان کمتر تاکید می شود. در حقیقت، ژنتیک و عوامل محیطی با مشارکت یکدیگر باعث اضافه وزن شوند. متاسفانه در جوامعی که منابع محیطی کمی برای حمایت از رفتار های سالم وجود دارد، میزان چاقی هم بیشتر است.

عوامل کاهش رفتارهای سالم در افراد:

محیط زندگی به شیوه هایی که در ادامه توضیح خواهیم داد، باعث کاهش رفتار های سالم افراد می شود:

  • عدم دسترسی به غذاهای سالم (مانند میوه ها، سبزیجات، غلات کامل): خانواده هایی که در جوامع فقیر زندگی میکنند، به سختی میتوانند به مواد غذایی سالم دسترسی داشته باشند. تعداد پایین فروشگاه های مواد غذایی در یک محله، گران بودن غذا های سالم و تعداد بالای فست فود ها به ویژه در نزدیکی مدرسه ها و محیط های بازی ،میتواند ساکنین یک منطقه را دچار مشکلی به نام “فقر غذایی” کند.
  • جوامع فقیر از امکاناتی همچون پارک، زمین های بازی، زمین های دوچرخه سواری محروم هستند. این موضوع موجب میشود که کودکان و نوجوانان نتوانند فعالیت بدنی کافی داشته باشند.
  • وقتی در محله ای جرم و جنایت زیاد باشد، خانواده ها به فرزندان خود اجازه نمی دهند تا در خارج از خانه بازی یا ورزش کنند.
  • برخی از مدارس در جوامع فقیر، نیروی انسانی لازم برای تشکیل کلاس های تربیت بدنی را ندارند. بدین ترتیب، یکی از بی نظیرترین راه ها برای ورود ورزش به زندگی کودکان و نوجوانان حذف میشود.

در این شرایط والدین چگونه میتوانند وزن فرزندان شان را کنترل کنند؟

١. مراقب تغذیه فرزند خود در خانه باشید: خانه از مهم ترین محیط های است که میتواند عادات غذایی کودکان را شکل دهد، بنابراین توجه به نکات زیر ضروری است:

  • غذا های سالم را در رژیم غذایی خانواده بگنجانید(به عنوان مثال میوه ‌ها، سبزیجات، پروتئین های بدون چربی). مصرف غذا های فرآوری شده مانند نوشیدنی ‌های شیرین، نشاسته، نمک یا چربی را محدود کنید.
  • تحقیقات به ما نشان میدهند که کودکان و نوجوانان به غذا هایی که در محیط های خوشایند استفاده میشوند، بیشتر علاقه مند هستند. پس والدین با ایجاد محیطی شاد و آرام در زمان وعده های غذایی، میتوانند فرزندان خود را به استفاده از مواد غذایی مقوی ترغیب کنند.
  • استفاده طولانی مدت از تلویزیون، کامپیوتر و بازی های ویدیویی، یکی از علت های چاقی کودکان و نوجوانان در جوامع امروزی است. سعی کنید ساعت هایی را که فرزندانتان به این تفریحات مشغول هستند را کنترل کنید.

٢. با شورا های محلی و شهری همکاری کنید.

  • والدین میتوانند با همکاری یکدیگر از شورای محله یا شهر خود درخواست کنند تا تعداد فروشگاه های مواد غذایی را افزایش دهند. از اقدامات دیگر میتوان به تشکیل زمین های بازی بیشتر، کاهش تعداد فست فود ها، اختصاص زمین هایی به پرورش میوه و سبزیجات اشاره کرد.

٣. با مدارس همکاری کنید.

  • یکی از اقدامات سودمند والدین، در نظر گرفتن برنامه های ورزشی برای ساعت های بعد از مدرسه فرزندان است. همچنین آن ها میتوانند برای رهبری و مربی گری تیم های ورزشی بچه ها داوطلب شوند و به آنان ورزش های گوناگونی را آموزش دهند. به علاوه، پدر ها و مادر ها میتوانند با همکاری مدارس، از فعالیت کسانی که در اطراف مدارس خوراکی های ناسالم میفروشند، جلوگیری کنند.

راهکارهایی کلی برای کاهش وزن:

به عقیده روانشناسان، بهترین راه برای کاهش وزن، یک رژیم سخت نیست، بلکه آن ها سعی میکنند از برنامه ها و راهکار هایی استفاده کنند که به صورت همزمان به وضعیت جسمانی و روانی افراد توجه دارند. در این قسمت به معرفی روش های لاغری میپردازیم که میتوانند برای همه سنین سودمند باشند:

  • نظارت بر خود

این راهکار یکی از موثر ترین روش ها برای کاهش و یا افزایش وزن است. نظارت بر خود یعنی به صورت منظم آنچه که میخورید و میزان ورزشی که انجام میدهید را مشاهده و ثبت کنید. به عنوان مثال میتوانید هر آنچه که در طول روز میل میکنید را در یک دفترچه یادداشت کنید و یا برای ثبت میزان تحرک بدنی تان از برنامه های کالری شمار استفاده کنید. در نتیجه بر میزان کالری که دریافت و یا جذب میکنید کنترل دارید.

  • مراقبه

مراقبه یعنی تمرکز ذهنی بر یک موضوع یا یک فعالیت با هدف بالا بردن آگاهی و ذهن آگاه تر شدن. برخی از افرادی که دچار پرخوری هستند، به صورت ناگهانی میزان زیادی از مواد غذایی را استفاده میکنند. همچنین تعدادی از اشخاص تنها در زمان گرسنگی به خوردن غذا نمی پردازند، بلکه غذا خوردن زیاد آن ها تحت تاثیر امیال عاطفی شان است. مراقبه باعث میشود تا افراد تسلط بیشتری بر نیازها و رفتارهای خود داشته باشند. اگر به کسب اطلاعات بیشتر درباره موضوع ذهن اگاهی علاقه مند هستید، میتوانید به مقاله” ذهن اگاهی” در سایت مرکز مشاوره فراز مراجعه نمایید.

  • پیام های مثبت درباره غذا خوردن

فشار آوردن به فرزندان برای داشتن رژیم غذایی و محدود کردن غذای مصرفی آن ها، میتواند در سنین بالا تر به رفتار ها و عادات غذایی ناسالم و سپس چاقی منجر شود. فرزندان خود را به استفاده از مواد غذایی سالم تشویق کنید و غذا خوردن را برای خود و آنان به یک فعالیت رنج آور تبدیل نکنید.

  • درمان شناختی رفتاری

این درمان بر شناسایی و تغییر افکار و رفتار های آسیب زا می پردازد. ترکیب درمان شناختی رفتاری و برخی دارو ها مانند دارو های مهار کننده اشتها میتوانند در درمان چاقی سودمند باشند.

در نهایت میتوان اظهار داشت که چاقی تنها یک مشکل جسمانی نیست و برای یک درمان موفقیت آمیز نیاز است به وضعیت روانشناختی افراد هم توجه شود. روانشناسان و مشاوران مرکز روانشناسی فراز میتوانند در این زمینه راهنما و یاری رسان شما باشند.

 

 

 

نویسنده: انجمن روانشناسی آمریکا
مترجم: سپیده سادات طباطبایی
ویراستار: فاطمه شعله ور
با نظارت “دکتر مهدی زارع بهرام آبادی”

ترس کودک | نحوه برخورد با ترس کودکان

یکی از رفتار های شایع در بین کودکان تا سنین 10 سالگی ترس است. معمولا کودکان از زمان تولد در دوره های مختلف رشد خود ترس های گوناگونی را تجربه می کنند. پدر و مادرها معمولا خودشان با دانسته هایی که دارند با اینگونه ترس ها برخورد می کنند. اینکه بدانیم با ترس کودک چگونه برخورد کنیم از اهمیت بالایی برخوردار است زیرا اگر با ترس کودک به درستی برخورد نشود و واکنش مناسبی نسبت به هیجانات آنها نشان داده نشود ممکن است زمینه ای را برای بروز اختلالات دیگر فراهم کند. به عنوان مثال یکی از علت های ناخن جویدن در کودکان ترس های آنان است.

ترس هایی که کودکان تجربه می کنند:

کودکان در سنین مختلف و در دوره های مختلف رشدی ترسهای گوناگونی را تجربه می کنند. شاید این سوال مطرح شود که ریشه ترس کودک چیست؟ ترس یکی از مکانیزم های دفاعی بدن انسان است که برای بقای انسان بسیار ضروری است و باعث می شود که انسان خود را از خطرات دور کند. و کودک هم در مراحل گوناگون رشد با توجه به میزان رشد شناختی که دارد ترس های گوناگونی دارد. این موضوع بسیار مهم است که با دوره های رشدی کودک و ترس هایی که در هر دوره تجربه می کنند آشنا باشیم و برخورد مناسبی با آنها داشته باشیم و در صورت نداشتن آگاهی در مورد آنان از یک مشاور کودک کمک بگیریم . یکی از خدمات مرکز مشاوره فراز برگزاری کارگاه های فرزند پروری است که آگاهی لازم در مورد دوره های رشدی کودکان و نیاز های آنها در هر دوره را در اختیار خانواده ها قرار می دهد.

برخی از ترسهایی که کودکان تجربه می کنند:

  • ترس از غریبه ها: کودکان در 6 تا 8 ماهگی که می توانند والدین خود را از دیگران متمایز کنند و تشخیص دهند ترس از غریبه ها را نشان می دهند و در نبود پدر و مادر و در آغوش غریبه بی قراری می کنند. در این دوران چگونگی واکنش والدین و به خصوص مادر اهمیت بسیار دارد زیرا دوران شکل گیری دلبستگی بین مادر و کودک است و نیاز اساسی کودک در این دوران که امنیت است باید برآورده شود و والد همواره برای کودک در دسترس باشد. پایه و اساس تأثیر سبک های دلبستگی بر روابط بین فردی در بزرگسالی در این دوره است که شکل می گیرد.
  • ترس از صداهای بلند: تا قبل از 2 سالگی یکی از ترس های شایع کودکان ترس از صدای بلند است مانند صدای رعد و برق، انفجار و … که اگر این صداها با برخی از رویداد های طبیعی زندگی همراه شود به مرور زمان این ترس به آن رویدادها و فعالیت ها نیز تعمیم می یابد و ترس کودک گسترده تر می شود. یکی از کارهایی که در این زمان می توان انجام داد این است که خیال کودک را از این بابت که کنارش هستیم راحت کنیم تا در درجه اول با وجود صدای مهیب از حضور والدین احساس امنیت کند و گاهی اوقات نیز از قبل کودک را در جریان قرار دهیم و بداند که قرار است صداهای بلندی را بشنود؛ در این صورت کمتر غافلگیر شده و ترس کمتری را تجربه می کند.
  • ترس از حیوانات، تاریکی، تغییرات: در سنین 3 تا 4 سالگی کودکان معمولاً این ترس ها را تجربه می کنند و علت آن هم این است که در حال کشف کردن محیط پیرامون خود هستند و نیاز دارند که محیط اطرافشان از ثبات نسبی برخوردار باشد پس تغییرات ناگهانی مانند کم شدن عضوی از خانواده، تغییر محل زندگی و یا حتی اتاق خواب ممکن است باعث ترس آنها شود. در مورد تاریکی نیزعلت این است که مجهولات و ناشناخته ها برای کودک آزار دهنده است و چون تخیلات و تفکر کودک در حال شکل گیری می باشد ممکن است اشیاء را در تاریکی ترسناک و وحشت آور بپندارد. یکی از مهمترین ترین کارهایی که والدین باید انجام دهند این است که هیجانات کودک را درک کنند و بپذیرند و و علت ترس کودک را بررسی کنند. مثلا اگر از تاریکی می ترسد در مورد آن با کودک خود گفت و گو کنند.
  • ترس از آسیب، کابوس و از دست دادن عزیزان: بین 5 تا 10 سالگی که سنین مدرسه نیز می باشد کودکان این ترس ها تجربه می کنند. یکی از اصلی ترین واکنش هایی که نباید نسبت به این ترس ها داشته باشیم این است که کودک خود را به خاطر آنها سرزنش و تحقیر کنیم. زیرا این رفتار نه تنها به کمتر شدن و از بین رفتن آنها هیچ کمکی نمی کند بلکه باعث می شود کودک فشار مضاعفی را تجربه کند. هم فشار هیجانات منفی ناشی از ترس و هم فشار تحقیر ها و سرزنش های والدین.

علت ترس های کودکان:

اگر بخواهیم برای تمام موضوعاتی که مطرح شد به دنبال علت باشیم می توانیم علل ترس های کوکان را در سه بخش تقسیم بندی کنیم: علت های زیستی، روانشناختی و محیطی. در مورد علت های زیستی می توان ترس از ارتفاع و ترس از حیوانات درنده را نام برد که در همه انسان ها به چشم می خورد و بر می گردد به همان کارکرد حفظ بقای ترس. در مورد علت های روانشناختی هم می توان به ترس هایی که وابسته به دوره های رشدی است اشاره کرد و هم به ترس هایی که کودکان در اثر مشاهده رفتار دیگران به خصوص پدر و مادر یاد می گیرند. مانند ترس از سوسک که معمولاً کودک در اثر مشاهده وحشت زدگی و ترس مادر از سوسک و حیوانات موذی دیگر یاد می گیردو ترس های دیگر.

چه زمانی از درمان حرفه ای کمک بگیریم؟

به طور کلی برای اینکه بدانیم چه ترسی نابهنجار است و نیاز به درمان دارد باید به دو نکته توجه کنیم: اول اینکه معمولا ترس هایی که وابسته به دوره رشدی کودک باشد بعد از یک یا دو سال از بین می روند؛ پس مدت زمانی که این ترس در کودکان باقی می ماند اهمیت دارد و دوم اینکه ترس های بهنجار که دوره ای هستند و از بین می روند شدت کمی دارند و زندگی عادی کودک را مختل نمی کنند در حالی که ترس های نابهنجار شدت بالایی دارند و می توانند نشانه باشند برای اینکه ما دیگر به کمک یک مشاور کودک نیازمند هستیم و به تنهایی از پس آن بر نمی آییم. و کلام آخر اینکه برای از بین رفتن ترس ها باید صبور بود و زمان کافی به کودکان برای غلبه کردن بر آنها را داد و از همه مهمتر احساسات آنها را درک کرد تا احساس نکنند در اقلیت هستند و در نتیجه مقصر خودشان می باشند زیرا دراین صورت اعتماد به نفس خود برای غلبه بر آنها را از دست می دهند.

 

 

 

نگارنده: آمنه کشاورز کارشناس ارشد مشاوره

بهترین سن برای استعدادیابی کودکان چه زمانی است؟

معمولاً درباره ی استعداد ها باور های غلط بسیاری وجود دارد که در ادامه به آنها می پردازیم اما برای بسیاری از خانواده هایی که به اهمیت استعدادیابی در فرزندان خود واقف هستند و سعی دارند با برنامه ریزی دقیق و به موقع بر پایه استعداد ها و توانمندی های فرزندانشان آینده خوبی را برای آنها رقم بزنند این سؤال مطرح است که بهترین زمان برای استعدادیابی کودکان شان چه زمانی است؟ تا بعد از آن بتوانند فرزندشان را در راستای استعداد و توانمندی که دارد راهنمایی کنند. در این مقاله می خواهیم به همین سؤال پاسخ دهیم.

باورهای غلط درباره استعدادها:

باورهای غلط بسیاری درباره استعدادها وجود دارد که دانستن آنها کمک می کند تا در دام این باورهای غلط نیفتیم و از استعداد فرزندان خود غافل نشویم. معمولاً والدین فکر می کنند افراد کمی در جامعه دارای استعداد هستند بنابراین خیلی به این موضوع که کودک آنها هم ممکن است استعدادی داشته باشد توجه نمی کنند. برای اصلاح این باور غلط لازم به ذکر است که دو مفهوم استعداد و نبوغ با یکدیگر متفاوت هستند.

استعداد ها توانایی های ذاتی افراد هستند که جدای از آموزش و مهارت می باشند مانند اینکه کودکی آمادگی ذاتی برای انجام برخی حرکات ورزش دارد مانند ژیمناستیک به همین خاطر است که معمولاً این ورزش را در کودکی استعداد یابی می کنند. اما نبوغ به برتری های افراد در بسیاری از زمینه ها نسبت به افراد دیگر گفته می شود افرادی با فاصله خیلی زیادی از دیگر افراد جامعه از نظر توانمندی های خاص برتر هستند. به همین خاطر این افراد نابغه هستند که درصد کمی از افراد را تشکیل می دهند اما در مورد استعداد این گونه نمی باشد و هرکس دارای استعداد یا استعدادهایی می باشد که باید به آن توجه شود.

یک باور غلط دیگر این است که استعداد را معادل با پیشرفت تحصیلی می دانیم در صورتی که خیلی از افراد با استعداد در طول تاریخ بوده اند که در دروس مدرسه عملکرد ضعیفی داشتند که نمونه بارز آن دانشمند معروف آلبرت انشتین است. در صورتی که دروس مدرسه به هیچ وجه توانمندی های افراد را نمی سنجند و نتایج آنها نیز میزان استعداد افراد را به نمایش نمی گذارد. پس توجه به سن کودکان برای استعداد یابی در اینجا نیز اهمیت می یابد زیرا عملکرد ضعیف در مدرسه باعث نابود شدن اعتماد به نفس کودک و سرکوب شدن استعداد های آنان می شود.

باور غلط دیگر این است که فکر می کنیم استعداد ها خودشان بروز می یابند. درواقع فکر می کنیم استعداد آنقدر نیرو دارد که بتواند خودش را نشان دهد و همه متوجه استعداد کودک در یک زمینه خاص می شوند؛ در صورتی که این باور کاملا اشتباه است زیرا درباره همه کودکان صدق نمی کند. و به عومل بسیار زیادی بستگی دارد و به همین خاطر است که استعدادیابی در سراسر دنیا از اهمیت زیادی نسبت به رغبت ها برخوردار است. باورهای غلط بسیار دیگری نیز وجود دارد اما در این مقاله به مهمترین آنها پرداخته شد.

اهمیت استعدادیابی در دوران کودکی

امروزه پدیده ای که در مشاغل خیلی به چشم می خورد این است تعداد بسیار زیادی از افراد در شغل هایی غیر مرتبط با تحصیلات خود فعالیت می کنند و یا بسیاری از افراد را می بینیم که در شغل هایی که هیچ علاقه ای به آن ندارند مشغول هستند به این خاطر مبحث علاقه را پیش می کشیم که رغبت و علاقه وقتی ایجاد می شود که ما در کاری و یا در فعالیتی عملکرد خوبی داریم و همین باعث می شود که نسبت به آن فعالیت علاقمند شویم مانند دوچرخه سواری؛ کسانی که دوچرخه سواران خوبی نیستند علاقه کمی هم به این فعالیت دارند.

پس اساس شکل گیری رغبت ها بر پایه ی استعداد هاست و علت بسیاری از نارضایتی های شغلی و بیکاری ها و تغییر شغل های ناگهانی که امروز می بینیم عدم توجه به استعدادیابی افراد در زمان کودکی است. پس مشغول شدن افراد در مشاغلی که مرتبط با توانمندی ها و استعداد های آنهاست باعث افزایش رضایت شغلی آنها می شود زیرا در این مشاغل احساس سودمندی و اعتماد به نفس بیشتری دارند. خیلی از والدین به اهمیت استعدادیابی در دوران کودکی واقف نیستند و فکر می کنند کودکشان وقتی وارد مدرسه شود استعدادهایش کشف می شوند و خود به خود به سمت آنها هدایت می شود. در صورتی که مدارس فقط عهده دار مسئولیت تدریس برخی از دروس به دانش آموزان می باشند. هرچند که سیستم آموزشی در سالهای اخیر توجه زیادی به استعدادیابی کرده است اما به خاطر تعداد زیاد دانش آموزان تمرکز و توجه مطلوبی برای هر دانش آموز به طور جداگانه صرف نمی شود.

نکته دیگری که اهمیت بررسی توانمندی ها و استعداد های افراد را در دوران کودکی دوچندان می کند این است که بسیاری از فعالیت ها باید از زمان کودکی آغاز شوند تا فرد بتواند به موفقیت های چشمگیری در آنها دست یابد مانند موسیقی و ورزش و معدود زمینه هایی هستند که در هر سنی می توان به آنها پرداخت مثلا روسو نقاش معروف در دوران بازنشستگی به نقاشی روی آورد، یا مثلاً نویسندگی.

بهترین سن برای استعداد یابی کودکان:

مهم است که استعداد ها به موقع بررسی و کشف شوند تا زمان مناسب برای پرورش دادن آنها باشد و به نوعی با شخصیت کودک آمیخته شوند. پژوهشگران و روانسنج ها بهترین سن برای بررسی استعداد ها را پیش از دبستان می دانند زیرا تقریبا در تمام کشورها سیستم آموزشی تأثیر منفی بر خلاقیت کودکان دارد. اما خانواده هایی که دیگر کودکانشان در سن پیش دبستان نیستند هنوز دیر نشده است زیرا فاصله سنی بین 3 تا 15 سالگی نیز برای بررسی و کشف توانمندیهای کودکان و نوجوانان فاصله سنی مناسبی می باشد.

سیستم آموزشی در کشورهای پیشرفته اهمیت زیادی به استعداد یابی افراد می دهد چون معتقد است که افراد بر اساس توانمندی های خود به فعالیت های گوناگون بپردازند و در واقع هرکس در جای خودش قرار بگیرد به همین خاطر برخی از کشور ها از 3 سالگی استعدادیابی کودکان را آغاز می کنند. ابزارهای گوناگونی برای بررسی توانمندی های کودکان وجود دارد از مشاهده و بازی گرفته تا ابزار های روانسنجی دقیق و گوناگون. با این وجود روانشناسان برای اینکه به نتایج دقیق تری دست یابند علاوه بر مشاهده از ابزار های روانسنجی دقیقی استفاده می کنند یعنی همان آزمون های هوشی.

آزمونهای هوشی بسیاری وجود دارد که می توانید با استفاده از آنها استعداد یا استعدادهای کودکان خود را کشف کنید مانند : آزمون هوشی استنفورد-بینه ، آزمون هوشی وکسلر، آزمون هوش چندگانه گاردنر، آزمون هوشی ریون و بسیاری از ابزارهای سنجش هوش و استعداد دیگر. اما باید توجه داشته باشید که این ابزار ها باید توسط افراد حرفه ای و دارای صلاحیت اجرا شود مانند روانشناسان، مشاوران کودک و روانسنج ها.

در آخر باید یادآور شد که استعدادیابی کودکان و بزرگسالان یکی از خدمات مرکز مشاوره فراز می باشد که توسط افراد متخصص انجام می شود و شما با راهنمایی مشاوران کودک می توانید توانمندی های فرزندان خود را بررسی کنید.

 

 

نگارنده: آمنه کشاورز کارشناس ارشد مشاوره

ناخن جویدن | بررسی علل ناخن جویدن در کودکان

ناخن جویدن در کودکان یکی از آن دسته رفتارهایی است که بسیار مادران را نگران می کند و معمولاً برای اینکه فرزندانشان این رفتار را ترک کنند به راه ههای گوناگونی متوسل می شوند: تنبیه، سرزنش، تهدید، بستن نوک انگشتان، زدن مواد تلخ و یا بد مزه به نوک انگشتان و …. . بسیاری از والدینی که به مشاوران مراجعه می کنند به دنبال این هستند که کودکشان این رفتار را ترک کند؛ اما موضوعی که بیشتر از همه باید به آن توجه شود و باید بیشتر برای آن نگران بود علت این رفتار است. در بسیاری از موارد رفتار جویدن ناخن های دست معلول علت هایی است که اگر آنها برطرف شوند این رفتار نیز به مرور در کودکان و نوجوانان از بین می رود و برعکس گاهی اوقات ممکن است سالها و یا حتی تا همیشه ادامه یابد.

علل ناخن جویدن در کودکان:

همانطور که ذکر شد در این مقاله قرار است علت های احتمالی ناخن جویدن در کودکان مورد بررسی قرار گیرد. از آنجایی که این رفتار در میان کودکان و نوجوانان از میزان شیوع قابل توجهی برخوردار است بسیاری از روانشناسان، مشاوران، روانپزشکان و پژوهشگران به بررسی علت این رفتار پرداخته اند. علت زیربنایی این رفتار اضطراب، استرس، ترس و پرخاشگری است زیرا با بررسی های بسیاری که انجام شده است بیشتر افرادی که این هیجانات را تجربه کرده اند در هنگام تجربه این هیجانات رفتار جویدن ناخن ها را از خود نشان داده اند.

اما از آنجایی که این علت خیلی کلی و مبهم است و نمی تواند به والدین برای برطرف کردن این رفتار کمک کند باید به شکلی جزئی تری مورد بررسی قرار بگیرد؛ پس به سراغ علت ها و شرایطی می رویم که این هیجانات را در کودک بر می انگیزد. شما می توانید با مراجعه به کلینیک روانشناسی و مشاوره فراز به کمک یک مشاور کودک به بررسی این علل در کودک خود بپردازید.

  1. گاهی اوقات این رفتار ممکن است فقط یک عادت رفتاری نادرست باشد و علت ریشه ای و زیربنایی آن اضطراب و ترس نباشد.بلکه فقط یک عادت رفتاری نادرست است که ناشی از تقلید کودک از رفتار شخصی دیگر است. این فرد می تواند یکی از اعضای خانواده باشد، یکی از همسالان کودک و یا نوجوان باشد و یا اینکه کودک این رفتار را در جایی دیده باشد. که البته حتی اگر علتش همین باشد نیز نیاز دارد که درمان شود. معمولاً روانشناسان و مشاورانی که رویکرد رفتاری دارند در درمان بسیار موفق هستند و اکثر مشاوران از تکنیک های رویکرد رفتاری استفاده می کنند. در مورد این کودکان یکی از اصلی ترین دلایلی که باعث ادامه این رفتار می شود تقویت شدن آنها از طرف دیگران و یا والدین است.
  2. گاهی اوقات کودکان از حساسیت مادر و یا پدر نسبت به این رفتار آگاهی می یابند و برای جلب توجه والدین این رفتار را از خود نشان می دهند. در این مورد لازم است که والدین در شیوه های فرزند پروری خود تجدید نظر کنند و روش های درست برای ارضای نیاز به توجه کودک را یاد بگیرند. برای این منظور نیز می توانید از مشاوران کودک مرکز مشاوره فراز کمک بگیرید.
  3. بسیاری از کودکانی که دچار ترس از برخی مکان ها هستند در هنگام قرار گرفتن در شرایط دلهره آور؛ ناخن جویدن در کودکان را به عنوان یک واکنش برای آرام کردن خود، انجام می دهند. و وقتی از آن شرایط دور می شوند این رفتار نیز در آنان متوقف می شود. پس اگر کودک شما برای مثال از تنها به دستشویی رفتن می ترسد و در آن شرایط قرار می گیرد ممکن است این واکنش احتمالی را از خود نشان دهد.
  4. تماشای فیلم هایی که دارای صحنه های خشونت آمیز و ترسناک است. خیلی از والدین اصلاً متوجه این موضوع نیستند که فیلم هایی که مناسب سن کودک نیست و او صحنه هایی را می بیند که برای او مناسب نیستند چقدر از نظر روانی به کودک آسیب می زند که یکی از همین آسیب ها ترس خیلی زیاد و ناخن به دندان گرفتن است که ممکن است این ترس ادامه دار باشد و نیاز به درمان داشته باشد.
  5. کودکانی که در خانواده های آشفته پرورش می یابند به احتمال بیشتری این رفتار را از خود نشان می دهند. دیدن درگیری ها و دعواهای والدین باعث می شود که کودک استرس و اضطراب زیادی را تجربه کند که معمولاً یکی از واکنش های اصلی در این زمان ها جویدن ناخن ها است. گاهی اوقات لازم است که برای درمان کودک از مشاوره خانواده نیز استفاده شود زیرا علت زیربنایی رفتار در خانواده است. مشاوران مرکز فراز جلسات مشاوره خانواده زیادی را برای حل کردن مشکل کودکان برگزار کردند.
  6. گاهی اوقات این رفتار به عنوان یک نشانه برای اختلالات دیگر است. و یا با اختلال های دیگری همبودی دارد. برای مثال افرادی که دچار عقب ماندگی ذهنی هستند گاهی اوقات این رفتار را به عنوان یک عادت رفتاری غلط از خود نشان می دهند. یا کودکانی که دچار شب ادراری هستند نیز زمانی که سرزنش می شوند و احساس خجالت زدگی و شرم می کنند این رفتار را از خود نشان می دهند. یا افرادی که دچار اختلال بیش فعالی هستند به خصوص در دوران نوجوانی که بارز ترین نشانه آن احساس بی قراری است و نوجوان برای اینکه خود را آرام کند دست به این رفتار می زند.
  7. خیلی از رفتارهای والدین باعث ایجاد اضطراب در کودک می شود مانند توقعات بیش از اندازه و فراتر از توان کودک؛ به خصوص دانش آموزان، بایدها و نباید های تربیتی سختگیرانه که معمولاً تخطی کردن از آنها پیامد های منفی زیادی برای کودک دارد و همین سبب اضطراب و آشفتگی کودک می شود. لازم است که والدین با سطح توانمندی های کودکان خود در هر سنی آشنا شوند و از آنها توقعاتی متناسب با سن و توانمندی هایشان داشته باشند.
  8. کودکانی که در مدرسه مورد آزار و اذیت دیگران قرار می گیرند و یا کودکانی مورد سوء استفاده جنسی قرار می گیرند و معمولاً از ترسشان این موضوع را از بقیه پنهان می کنند نیز اضطراب زیادی را تجربه می کنند که یکی از نمود های آن جویدن ناخن ها می باشد.

از آنجایی که علت زیربنایی این رفتار اضططراب است. برای درمان آن نیاز است که رفتار کودک در بستر خانواده مورد بررسی دقیق قرار بگیرد و اگر کودک شما این رفتار را بیشتر از سه ماه انجام دهد به این معنی است که شما نیاز دارید تا با کمک یک مشاور کودک حرفه ای به بررسی علل رفتار بپردازید و برای درمان آن اقدام کنید.

 

 

 

 

نگارنده: امنه کشاورز کارشناس ارشد مشاوه

کاهش اضطراب و ترس های کودکان با قصه گویی

کاهش اضطراب و ترس که یکی از انواع هیجان هایی است که کودکان در سنین 6 تا 11 سالگی تجربه می کنند؛ معمولاً چالش هایی را برای خانواده ها به خصوص مادر ها ایجاد می کنند. در نتیجه برخورد مناسب با این اضطراب ها و ترس ها از اهمیت زیادی برخوردار است زیرا اگر به اضطراب ها توجه نشود ممکن است در کودک باقی بماند و در موقعیت های حساس زندگی بر عملکرد آنها تأثیر منفی بگذارد و حتی در سنین مدرسه منجر به اضطراب تحصیلی شود. و یا برخی از ترس ها مانند ترس از تاریکی، کابوس دیدن، ترس از تنها خوابیدن و یا ترس از دست دادن پدر و مادر و … که گاهی اوقات باعث آشفتگی شدید در کودک می شود و معمولاً به شکل های گوناگون خود را نشان می دهد مانند پرخاشگری، شب ادراری، ناخن جویدن و حتی استمنا و در نهایت افسردگی.

امروزه پژوهشگران راه های متعددی برای کاهش اضطراب و ترس کودکان یافته اند و پیشنهاد می کنند؛ یکی از این راه ها استفاده از ادبیات و قصه گویی می باشد. در کل قصه و داستان فواید زیادی برای کودکان دارد، در ضمن قصه و داستانی که برای کودکان تعریف می شود آنها با تجارب گوناگون زندگی آشنا می شوند. در واقع قصه ها کاربردهای گوناگونی دارند چه از لحاظ یادگیری مانند افزایش اعتماد به نفس، آموزش مهارتهای زندگی، چه از لحاظ رشدی مانند پرورش خلاقیت در کودکان و چه از لحاظ درمانی. تا جایی که یکی از رویکردهای اصلی در درمان کودکان قصه درمانی است.

در فرزند پروری موفق و مثبت قصه گویی یکی از ابزار های کاربردی والدین برای ارتباط برقرار کردن با کودکان است.روانشناسان و مشاوران از قصه ها برای بررسی مشکلاتی که کودکان دارند استفاده می کنند مانند آزمون اندریافت موضوع کودکان یا CAT که در آن کودکان با دیدن تصاویر حیوانات شروع به قصه گویی می کنند و از آن طریق روانشناس و مشاور با استفاده از دانشی که دارد به بررسی مسائل روانشناختی کودک می پردازد. در مرکز مشاوره فراز آزمون های گوناگونی از کودکان گرفته می شود و آنها به طور کامل مورد سنجش روانشناختی قرار می گیرند تا مشاوران به تشخیص دقیق و درست دست یابند زیرا که پایه ریزی درمان بر اساس تشخیص درست است.

کاربرد قصه گویی در کاهش ترس و اضطراب:

یکی از کابردهای قصه ها که در این مقاله به آن پرداخته می شود کاهش ترس و اضطراب در کودکان است. اضطراب و ترس در کودکان منجر به اختلال در عملکرد تحصیلی، سازش یافتگی اجتماعی، زندگی خانوادگی و روابط با همسالان می شود. در حالی که بسیاری از پژوهش ها از تأثیر مثبت قصه گویی در بسیاری از زمینه ها خبر می دهد. قصه ها به افراد کمک می کنند تا مسائل مهم زندگی را در قالب قصه به کودکان آموزش دهند، به کودک کمک می کند تا بتواند خودش را بهتر بشناسد؛ با هیجانات گوناگون خود آشنا شود، مهارت های گوناگون زندگی را یاد بگیرد، تجاربت جانشینی گوناگونی داشته باشد. برای مثال عاقبت یک رفتار نادرست مثل دروغگویی در قصه بسیار بیشتر برای کودک قابل درک است. راه حل های گوناگون برای مسائل و مشکلات را می توان از طریق قصه به کودکان آموخت، تفکر خلاق را می توان در کودکان پرورش داد، مهارت های ارتباطی را می توان آموزش داد. در واقع قصه گویی مانند بازی کردن و اسباب بازی در شکل گیری شخصیت کودکان نقش دارد. و مهم تر از همه می توان ترس های کودکان را در قالب قصه بررسی کرد به گونه ای که کودک حساسیت کمتری نسبت به ترس های شخصی خود داشته باشد. مثلاً ترس از تاریکی که بسیار در کودکان شایع است را می توان به راحتی با یک قصه با موضوع (ترس از تاریکی) مورد بررسی قرار داد و به کودک آموخت که در تاریکی فقط ممکن است برخی از اجسام ترسناک تر به نظر برسند و علت آن را نیز بیان کرد.

چگونه قصه گوی خوبی شویم؟

برای اینکه به بهترین شکل از قصه ها برای کاهش اضطراب و ترس کودک خود استفاده کنید بهتر است ابتدا با یک مشاور کودک در زمینه مشکل کودک خود به طور اختصاصی صحبت کنید و مشاور موضوع را به طور همه جانبه مورد بررسی قرار دهد و شما را در انتخاب نوع قصه ها راهنمایی کند. گاهی اوقات خیلی از ترس ها و اضطراب های روزمره کودکان را می توان به سادگی با کمک گرفتن از یک مشاور و قصه گویی کاهش داد و یا از بین برد. مشاوران کودک در مرکز روانشناسی فراز به شکل تخصصی بر روی انواع مسائل و مشکلات کودکان در سنین مختلف کار می کنند و می توانند راهنمای خوبی برای شما باشند تا بتوانید قصه گوی خوبی برای فرزندان خود باشید. پس بخش اول در قصه گوی خوب شدن این است که کتابی مناسب برای فرزند خود انتخاب کنید.

موارد دیگری نیز وجود دارد که توجه کردن به آنها می تواند برای شما مفید باشدکه عبارتند از:

  1. طول داستان نباید خیلی کوتاه و یا خیلی طولانی باشد.زیرا کودکان به طور طولانی مدت نمی توانند تمرکز و توجه خود را به یک موضوع محدود کنند.
  2. برای خواندن قصه محیط مناسبی انتخاب کنید که در این مورد نیز مشاوران کلینیک روانشناسی و مشاوره فراز بهتر می توانند شما را راهنمایی کنند. زیرا این مورد بستگی به مشکل کودک شما دارد. اما به طور کلی باید محیطی آرام، امن و صمیمانه برای کودک خود فراهم کنید.
  3. هنگام قصه گفتن زبان بدن خود را با کلام خود همراه کنید تا بیشترین جذابیت را برای کودک داشته باشد این کار به حفظ تمرکز کودک تا انتهای داستان نیز کمک می کند.
  4. سعی کنید کودک را با خود همراه کنید، او را وارد جریان قصه کنید. تکنیک جملات ناتمام برای این بخش بسیار کمک کننده است. اینکه جمله ای را ناتمام بگذارید و از کودک بخواهید تا آن را کامل کند. این کار نیز به حفظ تمرکز کودک بر روی داستان کمک می کند.
  5. و در آخر تن صدای خود را متناسب با فضای قصه هماهنگ کنید. یک صدای یک نواخت برای چند دقیقه خسته کننده است و می تواند کودک را دلزده کند.
    رعایت تمام نکات بالا به شما کمک می کند تا با راهنمایی یک مشاور کودک و قصه گویی بتوانید به کاهش اضطراب و ترس هایی که کودکان در مقاطع سنی گوناگون با آنها درگیر هستند کمک کنید.

 

 

 

نگارنده: آمنه کشاورز کارشناس ارشد مشاوره